Czy Szwecja to kraj-raj? W stereotypowym wyobrażeniu większości Europejczyków pewnie tak. Doskonała demokracja i hygge sprawiają, że Szwedzi są jednym z najszczęśliwszych narodów na świecie. Są jednak takie głosy, które odczarowują nieco przesłodzony obraz kraju dobrobytu i ujawniają wyzwania oraz problemy, jakich doświadczają Szwedzi. Tym głosem przemawia m.in. Katarzyna Tubylewicz w książce Moraliści. Jak Szwedzi uczą się na błędach i inne historie. Choć nie taki miał być pierwotny zamysł autorki…

Może Moraliści nie miała być książką w klimacie hygge, ale na pewno miała stanowić afirmację Szwecji jako miejsce bardzo dobrze zorganizowane pod względem społecznym. Książka stanowi zbiór rozmów, z których wyłania się obraz współczesnej Szwecji. Równocześnie rozmowy te pokazują, jak trudne są pewne tematy i jak problematyczne może być ich podejmowanie. Choć z książki bije silna empatia, to też nie trudno wyczuć w niej nutki wątpliwości odnośnie stanu mentalnego, intelektualnego i emocjonalnego społeczeństwa.

Polska pisarka i temat Szwecji – skąd to połączenie? Katarzyna Tubylewicz to tłumacz szwedzki, pisarka i kulturoznawczyni – więcej wyjaśnień chyba nie potrzeba. I autorka jest ze Szwecją silnie związana, unika jej gloryfikowania. Na uwadze ma doskonałość tamtejszej demokracji, ale zadając pytania swoim rozmówcom, odwołuje się do trudnych, nawet traumatycznych faktów ze szwedzkiej przeszłości i teraźniejszości. W efekcie powstała opowieść o tym, co boli, co uwiera w kraju szczęścia i dostatku.

Bardzo ciekawa jest także nadrzędna teza, którą w książce stawia Tubylewicz. Chodzi o otwartość umysłu na różnorodność, która ma być ratunkiem od życiowego zagubienia i niemocy. Tezę tę można odnieść zdecydowanie szerzej. Dziś, w dobie problemu uchodźctwa, akceptacja różnorodności może być kluczem do życiowej równowagi dla każdego Europejczyka.

Co jeszcze warto wiedzieć o autorce książki Moraliści? To autorka m.in. takich powieści, jak Własne miejsca, Rówieśniczki i Ostatnia powieść Marcela oraz współautorka antologii o czytelnictwie „Szwecja czyta. Polska czyta”. Dyrektor programowa pierwszej edycji festiwalu „Odnalezione w tłumaczeniu”, dyrektor Instytutu Polskiego w Sztokholmie, prowadząca zajęć o kulturze polskiej na Uniwersytecie Sztokholmskim. Prawdziwa ambasadorka Polski w Szwecji!